Bijzonder Beheer van de Bank: Wees er Niet Bang Voor

Door Jan-Hein Strop
bijzonder beheer

Het botert niet tussen ondernemers en de bank – helemaal niet zelfs. Een op de vijf bedrijven zit op de afdeling Bijzonder Beheer, waar het er niet bepaald zachtzinnig aan toe gaat. U weet waarom: banken kennen op dit moment nog maar één belang en dat is hun eigen belang.

De accountmanagers van de afdeling bijzonder beheer kennen meestal geen genade. Dat u jarenlang goede klant was van de bank, zal de dames en heren daar worst wezen.

Ik hoor regelmatig de meest bizarre verhalen van ondernemers. Ze vertellen me dat hun krediet is opgezegd zonder ook maar één betalingsachterstand. Alleen een slechte prognose is aanleiding genoeg de duimschroeven aan te draaien. De rente schiet omhoog, er wordt aflossing geëist op de rekening-courant en de bank dwingt tot zeer gedetailleerde rapportage.

Tegelijkertijd worden bankrekeningen opeens platgelegd, waardoor ze hun personeel niet meer kunnen betalen. Nog vreemder was het verhaal van een ondernemer wiens bank het zichzelf toestond om tienduizenden euro’s advocaatkosten die de bank had gemaakt, spontaan van de rekening af te boeken. Zo drijf je een onderneming toch naar een faillissement?

Veel ondernemers zijn bang voor bijzonder beheer van de bank

Waarom komt dit zo weinig naar buiten? Slechts een enkeling die zijn stem durft te verheffen. De reden is even begrijpelijk als treurig: veel ondernemers zijn bang voor de bank. En zo gek is dat niet. De bank heeft een machtig wapen in handen waar weinig verdediging tegen bestaat, en dat is het opzeggen van de kredietrelatie.

Wie bijzonder beheer provoceert, loopt het risico binnen korte termijn opeens alle leningen en rekening-courant te moeten aflossen. Met een gezonde financiële sector en florerende economie zou dat vervelend zijn, maar niet direct noodlottig. Als de vooruitzichten van de onderneming goed zijn, kun je bij een andere bank aankloppen. Nu ergens anders financiering krijgen, is vaak onbegonnen werk. Vandaar dat de 18.000 bedrijven die Deutsche Bank besloot te lozen, zelfs de aandacht opeist van minister Dijsselbloem van financiën.

Mag bijzonder beheer zomaar krediet opzeggen?

Mag bijzonder beheer nu zomaar de bancaire relatie beëindigen? Je zou denken van wel als je de algemene voorwaarden leest, waarin de bank zichzelf zo ongeveer alles toestaat. Maar ook voor bijzonder beheer geldt in hun relatie met zakelijke klanten een “zorgplicht”, wat betekent dat de bank ook rekening moet houden met het belang van de ondernemer. Dat geldt zeker als sprake is van een lening die kan leiden tot betalen van een boeterente!

In de rechtspraak is bepaald dat er een zwaarwegende grond moet zijn voor de opzegging, te lichtvaardig opzeggen kan dus onrechtmatig zijn.

(Lees hier meer over de vraag of de bank de bancaire relatie met zakelijke klanten zomaar mag beëindigen.)

Of de bank terecht opzegt, hangt af van een belangenafweging. Daarbij spelen allerlei individuele omstandigheden een rol, zoals de duur van de relatie, het gedrag en betrouwbaarheid van de ondernemer en de kans op een succesvolle doorstart. Een one size fits all-benadering is kortom niet te geven.

Ondernemers niet willoos naar de slachtbank van bijzonder beheer

Maar het betekent wel dat ondernemers zich niet willoos en stil naar de slachtbank van bijzonder beheer moeten leiden. Banken doen wat ze willen, totdat je in opstand komt met goede argumenten en de bereidheid toont in actie te komen. Assertiviteit is vaak het enige dat helpt, en daarbij is een goede inschatting van je juridische positie van belang. Zo kun je geloofwaardig dreigen met een kort geding procedure om bijvoorbeeld een executieverkoop tegen te gaan.

Van even groot belang is het zorgvuldig aanleggen van een dossier, zodat je alles wat je stelt ook kan bewijzen. Neem altijd duidelijk en consistent schriftelijk positie in, en weerleg zo nodig wat de bank beweert. Laat geen email onbeantwoord. In een eventuele gerechtelijke procedure komt het namelijk aan op de feiten, en dan met name om feiten die bewijsbaar zijn.

Juridisch greep op de situatie

Met een helder dossier en consistente handelswijze kan je hard maken dat de bank lak heeft aan uw belang, en disproportionele maatregelen neemt. Bovendien laat u de bank merken dat u juridisch greep heeft op de situatie. Dat is niet handelen uit angst, maar uit kracht, en maakt een hoop meer indruk op de manager van bijzonder beheer, die moet weten dat hij ook een risico loopt door over de scheef te gaan.

Wees niet zo bang voor de bank!

Jan-Hein Strop

Over de auteur:

Ik ben oprichter van LegalDutch, een vernieuwend marketingplatform voor advocaten. Met mijn ervaring als journalist (ex-FD) en juridische achtergrond help ik advocaten nieuwe klanten te bereiken met content marketing: effectief geschreven blogs die de doelgroep raken en scoren in Google. Ik geef workshops, breng advocaten in het nieuws en denk mee bij contentcreatie. Email: janhein@legaldutch.nl.